VaŽa ni kuu nikusaando nuu kuu kiivindo nuu kuu koovando
SAŽA KIA
- Ńaa kaja vaŽa chiakańa keevae ńieŽe saŽa kovaŽa na vasi tyi naandoŽo tondoŽo veŽena. Tyi ńayoŽo kuu kajandana saŽan nuu ndoi tuun na komi chuun siŽin oficina gobierno tyi nee kueenda saŽan xuun nuu na kuu koyi yoŽo
- Kaja vita chakaana nuu na kuuchiniu kuenda veŽe nuu chindyeńaŽana kuunda ińie yoe ndoŽo tandoŽo veŽe kevaŽae ńieŽe chindyena mee
- Jana kaja vita chaana na chindee mee kuenda nae veŽe kaana siŽie yoo ndoŽo tandoŽo javi kuu chindyiena mee
TONDOŽO
- Jani ii tuŽun kuu chindyie na yivi vasi ndaŽavi kuuna chindyenana tuun estatal a federal. KuaŽan kininaa koo ńiaŽa ńaa chindyeńana koo sikaana chi tuni tondoŽo ja ńinaa kuachi ndyivaŽava ja ńinaa
- KuaŽa veŽe vichińiu tuun chindyuŽu tyi vichińiu ńa chindyie federal siŽi estatal cuenda condado, ley emigración, veŽe kuenda seguro social. Ńa kixi ńaka ii chandyi vaŽao tyiani meena
YOO NUU ŃI TYIANA YOŽO
- Nuu tyi kuuchiniu kueenda HHSA na kixi taata kuundaa ini tuŽun kuenda migra na ndoŽo tondoŽo veŽe a naana
- Nuu na chindyie na ndoŽon tondoŽo veŽe mena chindyena nayivina ńiŽina ayuda
- Nuu na kaŽan ndyia saŽana siŽin abogado kuuenda migración chindyena na yivina ńiŽina ayuda
- Nuu naa kuchíńu kuenda veŽe administración, seguro social na kixi tata kuunda ińi saŽa migración tyi ńa kiaa sini ńuŽuna ja keŽena numero seguro social
TUŽUN NDOE TOŽONDOŽO CUENDA NA ŃAŽA
- TuŽun ńa chindee na ńaŽan ta kixi sisina siŽina (VAWA ja nańia tuŽun lingo) ńa ka kuua ley federal kueenda inka sioo yoŽo Ńa ndyuku ndajavaŽa chaka saŽa tyii kixisisi chińiu na ńuu saŽa toŽondo ó ndoŽo na ńaŽa tuun ta nana veŽena, a sii tyianina, tyi sisińaŽana o kixi tyusana siŽina.VAWA ńi yaŽa kuia 1994 tyi kuia eve mil ndaja saa tyukuna, tyi kuua tuŽun taxiŽina chikua na xini ńuŽu chindyuŽuna ńi ńuu yivi, ńa nijana taka tuŽun saŽandyia chuun vi chiniu, tyi kuenda ńa kuchińo nuu ńuu, jani na kuu chuun kuenda mena na koo kuchińio nuu gobierno, jana sikunera tuŽun kuenda na ndoŽo tondoŽo veŽe siŽi na ńaŽa. VAWA ńa legislación yachi ńi kuuvaŽana ii tuŽun federal ndyiaa kuu meevá kunakatyi ni kixi tondoo veŽera tyinara. Jani kuunina ndyiŽi estado siŽi ńuu nakaja ndyuna chuun ńityiandyia kuundyiana tyi nanakuńina saŽa ńa ndukuundyena organización kuenda na yivi tuun na ńikuutyivi kuenda toondoŽo veŽena, nuu chindyena kuenda na ndoŽo toondoŽo, tyisi kuchuu tyi yina jaku jaandyina toondoŽo ii siŽi na ńa, nukuuvaŽana programa nuu chindyena sio ley na ndoŽo toondoŽo na kixi ndusana siŽi.
- VAWA jani nea nandyia na kusa ndaŽavi yoo tyi kixisisina siŽina. Ńa kaŽa tyi migracion ndukura kuu kaanira na kixisisi na kuchuna ńa ii tyutyuna kajana ńa kunimena siŽin nijina (yiina). SaŽa VAWA na taandaŽa siŽina siŽi jaŽayina ndoŽo tondoŽo kixi iina ii tyutyu vaŽa kuenda inka sio yoŽo (EUA) kuu ńiŽina tyutyuna kuni a koo kuni mena kixi sisi siŽina.Toto na nikusaa kixisisina siŽina kuu kaja yikoona saŽana, kuu jakiŽivi mena tyutyuna uun ndyusa chindyee najina a yina tyi nakaku sio yoŽo a ii tyutyu vaŽana. SaŽa tyutyu nijakiŽivina kuu kaja yikuna saŽana tyaa a ńaŽa na nikixi sisi siŽina kaakaa tyutyu kuenda kuuchiniuna jani saŽa jaŽayina kuu netaŽa ndyiaŽa kuaŽa.Meńa a mera jana takana ndyitaŽan tyutyu sikana jakuu kaja yikuna saŽana jańiŽina tyu tyu vaŽana tyi koo ndusa kuŽu yiina a ńajina siŽina.
- Ńa chindeena ja keevaŽan ńiŽina ayuda kondo inuvaa chi congreso nakunira ndyiakia sininuŽuna ndoŽo tandoŽo ńaka nichikara ii red seguro jana kukuna ii nayivi koo sini ńuŽu ni tuŽuna.
- Sata nuu kakana tyutyuna na ndoŽo tondoŽo nakeena kuaŽa aviso ńa kuu kakana chindyena na. Jaani iityivinau najama ley saŽa na ndoŽo tandoŽo.
- KuaŽa tuŽun ni koyira migración ńa koo kuu tyindoo ja keendo ńa chineeńaŽana ii java tuŽun ńi koyi migración tasi hora jaa kuundyena a keena a uun keŽena.
- Kuuva tyina ayudá na ndoŽo tondoŽo kua kaja.
TYIANDYIA CHUUN NUU II INA SIŽI LEY KEETAŽA CHINDYEŃAŽA NUU CHIŃIU KUIA 1996 (PRWORA)
- PRWORA sininaa tun kumevaa kuenda ley reforma ńa chindye na ńuu. Kuaa ii ley kuenda reforma kuenda ndyi taŽaan inka sio yoŽo taandaŽana nuu na kuu koiyoŽo. KuaŽa kinina nityivina derechona saŽan niinaa ayuda kuenda na yivi ńa kaana ńiŽina.
- Eve tyiantyiana kuuna ni ńiŽina tyi ni koondo vaŽana kuuna kuuna ni nakutyivi siŽi na ndoŽo tondoŽo veŽe. Vatyi ndyi ńa chindeeńaŽana na ndoŽo tondoŽo tyi ńijava chavaa sikuuna.
LEY CALIFORNIA
- Kaachi ley reforma kuenda chindyena na ńuu na kaandyina na kivi kuenda chindyeńaŽa, California ńi koondona chindye chakana na ńuu siini ńuŽuu chaaka siŽi ndyi naka saa ndyi yoŽo siŽi na ndoŽo tondoŽo veŽena.
- California ta tyiai najamara ley nuu kuenda chindyeńaŽara ja kuu nasikuuneŽera kuenda ńa ninajama ley migración.
TUŽUN NA KOYINA ŃUU YOŽO
- Ta tyiani estado kixira a bajamara ńa chindyeeńara, ta ńuu ta ńuu kuvaŽara tuŽun mera jana jamara. Jani na tiara tuŽun ńa kuńira najamara saŽa ii tyi kuu chuun HHSA sinińuura kaja ndyura tuŽun ley. Ńa tuŽun yoŽó kachian tuun taa iin nakusa yoŽó ta iin ta iina na jakutyu tyutyu kundeŽena tyutyuna ińi computadorá taa íín ńuu nuu ndoyina.
- SaŽa ta íin ńuu koyina tuŽun mena tyi kuu kue sika kuaŽan ńa javija kaja nduna ii íía ndaa ńa najama taa íín ńuu naŽano ndyixi viita chaka na yivi ndoŽo tandoŽo kuu chindeeńaŽana.
VEŽE SEGURO SOCIAL
- TuŽun ni kooyi tyi komi chińiu kixi yikoona yoo kuu ńiŽin íín numero seguro social. KuaŽa kiniva ńa kaŽana chindyeńaŽana sińi ńuŽuna íín numero seguro social ja kuu chindyena yoŽó, tuuni kuu nuu kundaa ińiu ndya kia sini ńuŽú.
Ndyia kua kuu ńiŽu
ŃA KUU ŃIŽI JAVANA KOO NIKAKUU YOŽÓ JO NDOŽONA TONDOŽO VEŽENA
Ńaa modo kevaŽana ńiŽina nuu chindyeńaŽana ńa kuu ńiŽi:
- Medi-Cal Chindye ndyiŽińaŽana / Medi-Cal ńa kia sijakuityi chindyeńaŽana
- Nuu chindyeńaŽana California nuu chińiu siŽi jaka nduuna kuenda na vali
- Kuenda koo keŽe ńa kusiaŽaen
- Kuenda kaja tatana mee
- Na veŽe ndoi vaŽa (Na vali)
- Chindyena ndyitaŽana
Siińi ńuŽuna kundeŽena:
- Tyutyu migración
- Ńa sini ńuŽun nuu ndyi taŽan na sikaa kuenda chindyeńaŽana
- SikaŽana chaka tyutyu nuu na jakiŽivi tyutyu na kuu na ndoŽo tondoŽo veŽe
ŃA KUUNIRA CHINDYEŃAŽARA NDYI TAŽANA NA KUUSAA YOŽÓ TYIANI NDOINA NDYIATYINA KUU YIKO TYUTYUNA
Ńa sikau kuenda visa a ndaja sauńiaa a keŽena ii tyutyu saa na ndoŽo tondoŽo veŽe tatyiyiva kuu ńiŽina ńa chindyeńaŽana kuenda ńuu.
TuaŽan yoŽó:
1. Na ndoŽo tondoŽo sini ńuŽuna naŽana tyutyu mea ndaa na kee vaŽana I-130 ńa jakiŽivi yiina a nijiŽina siŽi ńa mea ndaa nikixisisina siŽina
- Na ndoŽo tondoŽo veŽe chindyeńaŽana kuenda PRUCOL
- Na ndoŽo tondoŽo saŽana íín tyutyu nuuna jana kuneŽena kuŽuna veŽe seguro social jana ńiŽina numero seguro jana kuu kakana ńa chindyeńaŽana
2. Na ndoŽo tondoŽo neena íín tyutyu ńa nańi I-360 Prima Facie
- Na ndoŽo tondoŽo tatyiaŽayava ńiŽina ayuda kuenda PRUCOL a na yivi na keevaŽa
3. Na ndoŽo tondoŽo neena íín extencion ńa nańi I-360 Prima Facie
- Na ndoŽo tondoŽo tatyiaŽayava ńiŽina ayuda kuenda PRUCOL a na yivi na keevaŽa
4. Na ndoŽo tondoŽo neena íín tyutyu ńa niiyaŽa nańia I-360 siŽi Deferred Action
- Na ndoŽo tondoŽo tatyiaŽayava ńiŽina ayuda kuenda PRUCOL a na yivi na keevaŽa
5. Na ndoŽo tondoŽo neena íín tyutyu ńa nindaja saana nańi Deferred Action
- Na ndoŽo tondoŽo tatyiaŽayava ńiŽina ayuda kuenda PRUCOL a na yivi na keevaŽa
6. Na ndoŽo tondoŽo naŽana tyutyuna ńa ii ndaana pais yoŽó (LRP) a íín seyo nańi I- 551, I-94, a pasaporte sii íín numero especial kuenda najiŽi siŽi jaŽayi na ndoŽo tondoŽo veŽe (Tuun na yoŽó IRI, B-26)
- Na ndoŽo tondoŽo tatyiaŽayava ńiŽina ayuda kuenda PRUCOL a na yivi na keevaŽa
7. Na ndoŽo tondoŽo naŽana tyutyu ńa siini kuu yikovaana
- Na ndoŽo tondoŽo tatyiaŽayiivaa chindyeńaŽana ńa ńinduuna kuenda sio yoŽó
ŃA SINI ŃUŽÚ JAA CHINDYE ŃAŽANA NA KIAŽA CHINDYEŃA NDYI TAŽANA SIKA
- Na sika sini ńuŽuna kaja ndyuuna sii ndyitaŽana ńa ńiŽina ta kuchuna
- Na sika kuuna nana a tata (jaŽayi vali kuia loŽo chaka nuu oko íín kuiatyi iina siŽin na sika)
- Na sika kuuna taŽan na ndyia na vali
- Na sika kuuna na vali loŽo chakana nuu oko íín kuia
- Na sika kuuna íín na yivi sivaŽa jiko chakana nuu uńi xiko uŽun kuia
- Na sika kuuna íín na yivi na kiŽivi chaa
Click Here for a pdf version of this page
CHART OF PETITIONS/ABUSE DETERMINATIONS/DOCUMENTS/"BENEFITS ELIGIBILITY STATUS"
Back to Top